DIKW modeli

• Veri, birbiriyle bağlantısız olgular ve sembollerden (sayılar, kelimeler, görsel veriler) oluşan bir kümedir. Hiyerarşinin en alt basamağında yer alır ve değerli bir şeyin elde edilebileceği hammadde niteliğindedir. Veri tek başına hiçbir değer sağlamaz.
• Bilgi, anlamlarına göre gruplandırılmış verilerdir. Bu düzeyde, olguların temel yapı taşları birbirleriyle bağlantılar kurar. Verilerin aksine bilgi, süreçleri ve olguları tanımladığı için yararlıdır. Bilgi, "kim?", "ne?", "ne zaman?" ve "kaç?" gibi temel soruları yanıtlar. Bilgi tek başına sorunları çözmek için yeterli değildir.
• Bilgi, sonuçlara varılabilmesi için bilginin süzülmesi ve işlenmesinin sonucudur. Birbiriyle bağlantılı gerçekler, bir olgunun veya sürecin tam bir resmini oluşturur ve bu resim, sonuçlara varılmasında kullanılabilir (eğer A ise, o zaman B).
• Bilgelik, piramidin tepesidir. Veri işlemenin bu aşamasında, bilgiye anlayış eklenir. Bilgi “ne?” sorusuna, bilgi ise “nasıl?” sorusuna cevap veriyorsa, bilgelik bize “neden?” sorusunun cevabını verir. Anlayış, incelediğimiz olgu veya sürecin ötesine geçmemizi ve bunu daha geniş hedefler için kullanmamızı sağlar.

Her seviyede veriler daha yapılandırılmış ve kullanışlı hale gelir.

Model, bilgi yönetiminde kullanılmaya başlanmadan önce bile, özü şair T. S. Eliot tarafından "The Rock" adlı şiirinde ifade edilmişti; şair bu şiirde, bilginin henüz bilgi olmadığını ve bilginin de bilgelik olmadığını belirtir. Bilgi çağının gelmesiyle birlikte veri miktarı hızla artmaya başladı. Büyük hacimli nicel ve nitel değişkenler geniş fırsatlar sunar, ancak kendi başlarına bir değeri yoktur. Bunları kendi amaçlarınız için kullanmak istiyorsanız, onlarla ne yapmanız gerektiğini anlamanız gerekir.

DIKW modeli, veri karmaşasından değerli bir şey elde etmeye yardımcı olan birkaç modelden biridir. Bu modelin uygulanmasıyla elde edilen bilgelik, BT hizmetleri sunan kuruluşlara fayda sağlar. Ham veriler, kullanıcılar, davranışları veya hizmetlerle nasıl etkileşim kurdukları hakkında hiçbir şey söylemez. Ancak tüm aşamaları geçip piramidin tepesine ulaşarak, kullanıcı verilerini insanların gerçekten ihtiyaç duyduğu bir ürün yaratmak için kullanabilirsiniz.

Sistem teorisi ve yönetim araştırmacısı Russell Ackoff, bu hiyerarşiyi 1989 tarihli "Veriden Bilgeliğe" başlıklı makalesinde açıklamıştır. O, modeli bir piramit olarak sunmamıştır. Modeli, ilk üç aşaması geçmişe ait olan bir süreklilik olarak görmüştür. Veri, bilgi ve birikim, mevcut süreçleri ve ilişkileri tanımlamayı mümkün kılar; ancak yalnızca bilgelik, öngörüde bulunmanıza ve tahminlerde bulunmanıza olanak tanır. Bu nedenle, veri işlemenin son aşaması olmadan yeni bir şey yaratmak imkânsızdır.

DIKW modelinin kullanıldığı başlıca alanlar bilgi yönetimi ve bilgi yönetimidir. Büyük veri ve veri görselleştirme de benzer bir modeli izler. Bilgi yönetimi sistemi, şirket için değerli olan bilgilerin toplanmasını, depolanmasını, dağıtılmasını ve kullanılmasını daha etkili hale getirmek üzere tasarlanmış, düzenli aralıklarla tekrarlanan bir dizi yönetim prosedürüdür. Bilgi yönetimi, hizmet geçişinde (ITIL) kilit bir rol oynar.

Bu modelin uygulamaları, dağınık ve heterojen veriler arasında bağlantılar kurabilen ve mevcut gerçeklerden yararlı bilgiler çıkarabilen anlamsal teknolojilere (Bağlantılı Veri, anlamsal grafik veritabanları) dayanır.