Nielsen'in Sezgisel Yöntemleri
12 Mayıs 2020
güncellendi: 6 Kasım 2026
Nielsen’in sezgisel ilkeleri, bir arayüzün ne kadar açık ve kullanımı kolay olduğunu kontrol etmek için kullanılan 10 genel kullanılabilirlik ilkesidir. Bu ilkeler, Jakob Nielsen tarafından 1994 yılında, 1990’da Rolf Molich ile birlikte geliştirdiği sezgisel değerlendirme yöntemini temel alarak formüle edilmiştir. Bu sezgisel ilkeler hazır çözümler sunmaz; bunun yerine, kullanıcı testleri yapmadan bir arayüzün zayıf noktalarını hızlı bir şekilde bulmanıza yardımcı olur.
Nielsen'in 10 sezgisel kuralı:
- Sistem durumunun görünürlüğü.
- Sistem ile gerçek dünya arasındaki uyum.
- Kullanıcı kontrolü ve özgürlüğü.
- Tutarlılık ve standartlar.
- Hata önleme.
- Hatırlama yerine tanıma.
- Esneklik ve kullanım verimliliği.
- Estetik ve minimalist tasarım.
- Kullanıcıların hataları fark etmelerine, teşhis etmelerine ve hatalardan kurtulmalarına yardımcı olun.
- Yardım ve belgeler.
SimpleOne'da, platformun arayüzünü tasarlarken ve tamamlanmış çözümleri denetlerken bu ilkeleri takip ediyoruz. Aşağıda, her bir sezgisel kuralın pratikte nasıl işlediği açıklanmaktadır.
Sezgisel kuralların genel birer kılavuz olduğunu, belirli kullanılabilirlik yönergeleri olmadığını unutmayın. Herhangi bir sorunu değerlendirirken, her zaman şunlara da dikkat edin:
- tasarım sistemini,
- belirli kullanıcı senaryosu,
- geliştirme kısıtlamalarını.
UX tasarımcılarımızın SimpleOne platformu üzerinde çalışırken Nielsen'in 10 sezgisel kuralını nasıl uyguladıklarını aşağıda görebilirsiniz:
1. Sistem durumunun görünürlüğü
Arayüz, kullanıcıları sistemin durumu hakkında bilgilendirmelidir. Ancak, çok fazla sinyal bilgi gürültüsüne neden olur. Sinyaller, kullanıcı için ne kadar önemli olduklarına göre derecelendirilmelidir: en kritik hatalar görsel olarak en çok öne çıkmalı, rutin mesajlar (bir işlemin başarılı olduğunun onayı gibi) ise ekranda daha az göze çarpmalıdır. Bu kural, gezinme sırasında vurgu (hangi bölümde olduğunuzu gösterme), giriş alanının odak durumu (yazmaya başlayabileceğinizi belirtme) ve yükleme sırasında yükleyici (işlemin başladığını gösterme) gibi tanıdık unsurları da kapsar.
2. Sistem ile gerçek dünya arasında uyum
SimpleOne iş süreci otomasyon platformunda, her şeyi sadece bir sistem yöneticisinin değil, örneğin bir muhasebecinin de kolayca yolunu bulabileceği kadar net hale getirmeyi hedefliyoruz. Uzmanlık gerektiren arayüzlerde karmaşık teknik terimlere izin veriyoruz, ancak daha az deneyimli bir geliştiricinin sürekli belgelere başvurmak zorunda kalmaması için her zaman bir araç ipucu ekliyoruz. Herhangi bir yazılımda ortak olan öğeler için (sürükle ve bırak alanları, simgeler ve kaydırma çubukları gibi), yerleşik bileşen tasarım kurallarına uyarız: sürükle ve bırak alanı işaretlenmeli, simgeler etiketlenmeli (örneğin, fareyi üzerine getirdiğinizde açılan bir araç ipucu ile) ve kaydırma çubuğu bir kaydırma çubuğu gibi görünmelidir.